در دنیای امروز یکی از جنجالیترین مباحث دنیای پزشکی که به دنیای حقوق نیز ارتباط دارد بحث “قتل ترحم آمیز” یا “اتانازی” است

اتانازی کلمه ایست با ریشه یونانی به معنای مرگ خوب(Good Death)

امروزه حقوقدانان تقریبا به یک اتفاق نظر در رابطه با طبقه بندی اتانازی رسیده اند از جمله اتانازی داوطلبانه , اتانازی غیر داوطلبانه, اتانازی نوزادان .نکته حائز اهمیت آنکه در کشورهای توسعه یافته به دلیل وجود   “Right Of Animals”یا حقوق حیوانات نوع دیگری از اتانازی مطرح میشود به نام اتانازی حیوانات.

به نظر میرسد با وجود مخالفین و موافقین فراوان نمیتوان یک فرمول و راه حلی جامع برای این موضوع پیدا کرد.مخالفین که تعداد آنها کم هم نیستند دلایلی مختلفی برای مخالفت با این موضوع عنوان میکنند از جمله استدلالات جالب آنها این است که دنیای علم دنیای گسترده ای است و هر زمان ممکن است علاج و درمانی برای فردی که دارای بیماری مهلک و صعب العلاجی است پیدا شود و نمیتوان به دلیل اینکه علم کنونی قادر به درمان اینگونه افراد نیست افراد را به قتل رساند.

دسته ای دیگر از مخالفین از منظر اخلاقی وارد میشوند و عنوان میکنند که تنها خداست به انسان حیات میدهد و تنها او این حق را دارد که جان بندگانش را بگیرد و هیچ کس دیگری به هر دلیل و عنوانی این حق را ندارد.بسیاری از فقهای ما دارای این دید هستند و من به شخصه نظر مخالفی در این مورد ندیده ام و فقها تقریبا بر این موضوع اتفاق نظر دارند.

یک مخالف اتانازی با پلاکاردی در دست با این مضمون "اتانازی قتل است.حق حیات را محترم شمارید"

اگر شما کلمه Ethanasia  را در گوگل سرچ کنید به مواردی بر میخورید که حتی اتانازی را در زمره موارد خودکشی دانسته اند و حتی در مواردی در کشورهایی که خودکشی جرم است و مجازات آن توقیف اموال فردی است که دست به خودکشی زده است با این استدلال این مجازات را برای اتانازی در نظر گرفته اند.

اتانازی درکشورهای مختلف دنیا

تصویری که مشاهده میکنید مربوط به پراکندگی اتانازی در کشورهای مختلف جهان است

.راهنمای این نقشه به ترتیب ذیل است:
رنگ مشکی :قسمتهایی که رنگ مشکی وجود دارد حاکی از کشورهایی است که هر ناحیه آن قانون متفاوتی در رابطه با اتانازی اتخاذ کرده اند.

رنگ سبز تیره:کشورهایی که اتانازی در آن حالت قانونی دارد و مجاز میباشد

رنگ سبز روشن:کشورهایی که قانونگذاری آن به این سمت پیش میرود که اتانازی مجاز شمرده شود

رنگ نارنجی:کشورهایی که در ابتدا اتانازی مجاز بوده است ولی هم اکنون غیرقانونی شناخته شده و جرم محسوب میشود

رنگ خاکستری:حاکی از کشورهایی است که در رابطه با اتانازی در قانونگذاریشان رویکردی نامشخص دارند و ظاهر بر این است که در این کشورها اتانازی غیرقانونی و جرم محسوب میشود.

مطابق این تصویر هم اکنون در بخشهایی از ایالات متحده امریکا,کلمبیا,آلمان و ژاپن اتانازی مجاز و قانونی است.ولی اکثر کشورهای دنیا با اتانازی مخالف هستند

اتانازی در حقوق ایران

با اینکه به نظر میرسد در حقوق ما این موضوع مسکوت مانده از دیدگاه یک حقوقدان اگر بخواهیم اتانازی را به ماده ای ارتباط دهیم ماده 268 قانون مجازات اسلامی به شرح ذیل ماده خوبی در این رابطه است.
“چنانچه مجنی علیه  قبل از مرگ خود, قاتل را از قصاص نفس عفو نماید حق قصاص ساقط میشود و اولیای دم نمیتوانند پس از مرگ او مطالبه قصاص کنند”
با توجه به این ماده و از آنجایی که عنصر معنوی جرم و یا قصد مجرمانه حائز اهمیت است کسیکه با انگیزه  و نیت خیرخواهانه و یا اجابت درخواست بیمار برای رهایی از درد و رنج فراوان در مرگ او مداخله میکند نسبت به کسیکه با انگیزه پلید مرتکب قتل میشود مشمول تخفیف مجازات خواهد بود.
البته مواد دیگری در این رابطه میتوان پیدا کرد ولی ماده فوق واضحتر در این مورد میباشد.

به نظر میرسد از دیدگاه یک حقوقدان اگر بخواهیم در مورد اتانازی نظری دهیم  باید ابتدا به این سوال پاسخ دهیم که آیا یک فرد این حق را برای خودش دارد که روزی خود را به دلیل بیماری مهلکی که دارد بکشد و اصولا آیا انسانها حقی به نام حق مردن دارند؟
نظر شما در این باره چیست؟

طبق قولی که داده بودم در این پست قصد دارم منابع آزمون ارشد حقوق خصوصی دانشگاه آزاد را توضیح دهم.

متاسفانه موسسات مختلف در توضیح منابع کارشناسی ارشد بین دانشگاههای دولتی و آزاد تفاوت گذاشته اند.به عنوان نمونه در مورد درس حقوق مدنی برای آزمون دانشگاههای دولتی کتابهای دکتر کاتوزیان و برای دانشگاه آزاد کتابهای دکتر شهیدی را معرفی کرده اند !

حال مشخص نیست که این تقسیم بندی از کجا و بر چه اساس  و چه مبنایی آورده شده است.

حاصل این به اصطلاح راهنمایی چیزی جز سردرگمی و بزرگ جلوه دادن آزمون کارشناسی ارشد چه میتواند باشد؟

لازم به ذکر است این  پست ومنابع توضیحی آن از آن جهت متفاوت با منابع ارشد دانشگاههای دولتی است که موفقیت در آن با توجه به عدم سراسری بودن آزمون راحتتر است و منابع مورد مطالعه آن بالتبع کمتر.

و منابع ارشد حقوق خصوصی دانشگاه آزاد از نگاه یک وکیل

حقوق مدنی:

جزوه حقوق مدنی دکتر شهبازی و کتاب نظم کنونی دکتر کاتوزیان

تست: کتاب تست حقوق مدنی دکتر شهبازی

حقوق تجارت:

کتاب حقوق تجارت دکتر دمرچیلی

تست:کتاب تست حقوق تجارت آقای رضا شکری انتشارات مجد

آیین دادرسی مدنی

سه جلد جزوه آیین دادرسی مدنی دکتر مقصود پور (این جزوات در انتشارات دانشکده حقوق دانشگاه آزاد مشهد موجود است)

تست:کتاب تست آیین دادرسی مدنی آقای کمالوند انتشارات دادآفرین

متون فقه:

دو جلد کتاب لمعه دمشقیه ترجمه آقای عبدالحسین شیروانی که در اکثر دانشگاهها تدریس میشود

تست:کتاب تست متون فقه انتشارات مجد

متون حقوقی:

کتاب خلاصه نکات مهم Law Text ترجمه محمود رمضانی

تست:از آنجایی که دیده شده در آزمون کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد تستهای تکراری بسیاری وجود دارد تقریبا بین 3 تا 15 تست .

پیشنهاد میکنم حتی اگر زبان انگلیسی تان تعریف چندانی ندارد و از خیر متون حقوقی گذشته اید حداقل تستهای کتاب متون حقوقی آقای محمود رمضانی که از سال 72 تا 88 است  را حفظ کنید به خصوص از سال 78 به بعد که شباهت زیادی به تستهای کنونی دارد

در انتها یادآوری میکنم اینکه چه در آزمون کارشناسی ارشد دانشگاههای دولتی کرده اید بعد از آزمون موضوعی تمام شده است و باید خود را بعد از یک استراحت کوتاه برای آزمون کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد آماده کنید

امیدوارم موفقیت چاشنی مراحل زندگیتان باشد

به نظر من برخی واحدهای دانشگاه آزاد مخصوصا در رشته حقوق از بسیاری دانشگاههای سراسری علی الخصوص دوره های شبانه که باید شهریه پرداخت کنید بهتر هستند مثل دانشگاه علوم تحقیقات تهران یا دانشگاه آزاد مشهد و غیره

بر اساس یک حساب سرانگشتی نیز میتوانید به هزینه ای که بعضی دانشگاههای دولتی از جمله هنگامی که در  دوره شبانه قبول میشوید و باید شهریه بپردازید و هزینه های جانبی دیگر من جمله هزینه مسکن,رفت و آمد و غیره برای شما دارد پی ببرید و حال آنکه اگر واحد دانشگاهی دانشگاه آزاد شهر محل سکونتتان از پایه علمی قوی برخوردار باشد تحصیل در آن برایتان بهتر است…البته حالتهای خاص هم وجود دارد مثلا حقوق شبانه دانشگاه شهید بهشتی قطعا از هر واحد دانشگاه آزاد بهتر است ولی من حالت عمومی و جنرال را توضیح میدهم.

اگر هزینه دانشگاه آزاد با دخل و خرجتان نمیخواند باز هم پیشنهاد میکنم که در آزمون آن شرکت کنید…
پیشنهاد من این است که تا هنگامی که آزمون دانشگاه آزاد را نداده اید اصلا به هزینه آن و اینکه از کجا میخواهید هزینه آن را به دست آورید فکر نکنید و انگار اینطور رفتار کنید که همه چیز بر وفق مراد است که واقعا اگر بخواهید همینطور هم میشود.

بعد از آن از زمان آزمون تا زمان اعلام نتایج تقریبا 4 ماه زمان میگذرد و اگر هدفتان برایتان اهمیت داشته باشد برایش ظرف این چهار ماه چاره ای می اندیشید حال حتی اگر نهایتا باز هم وضعیت مالیتان تغییر نکرد باز هم شما چیزی را از دست نداده اید بلکه اتفاقا چیزهای خوبی از جمله اعتماد به نفس و مطالعه بیشتر منابع حقوقی و یک تجربه گرانبها به دست آورده اید حتی بعضی وقتها اگر آن واحد دانشگاهی از پایه علمی بالایی برخوردار باشد ارزش آن را دارد که زیر بار قرض روید

و در آخر اگر از افرادی هستید که دانشگاه آزاد را خلاف شان و منزلت خود میدانید به شما پیشنهاد میکنم تفکرتان را عوض کنید…همانطور که در فوق توضیح دادم بعضی از واحدهای دانشگاه آزاد از پایه علمی بالایی برخوردار هستند و به شخصه بسیاری از اساتید حاذق حقوق را میشناسم که به دلیل امتیازات و اختیاراتی که  دانشگاه آزاد به اساتید خود میدهد ترجیح میدهند در واحدهای دانشگاه آزاد تدریس کنند علاوه بر همه اینها شما با شرکت در آزمون دانشگاه آزاد چیزی را از دست نداده اید و هنگام اعلام نتایج آن وقت میتوانید تصمیم بگیرید که به دانشگاه دولتی بروید یا دانشگاه آزاد را انتخاب کنید

یادآوری

حتما به یاد داشته باشید در جلسه آزمون هنگامی که به تمام سوالات پاسخ دادید جوابهای خود را روی برگه ای یادداشت کنید و با کلیدهای پیشنهادی موسسات مختلف که بعد از آزمون منتشر میکنند مطابقت دهید تا به درصد هایی که زده اید پی ببرید و درصد قبولی خود را در نظر بگیرید تا بتوانید برای بعد از آن برنامه ریزی کنید

در انتها یادآوری میکنم ثبت نام آزمون کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد امسال از تاریخ 4 بهمن آغاز شده است.

در اين پست قصد دارم به رسم هميشگي نگاهي متفاوت به منابع ازمون وکالت کانون وکلاي دادگستري انداخته و اميد آن دارم که مثمر ثمر واقع افتد
در اينجا نيز تاکيد ميکنم از شما خواهشمندم اگر قصد گرفتن نتيجه در آزمون وکالت را داريد جز منابع پيشنهادي ذيل منبعي را مطالعه نفرماييد مگر به مفيد بودن ان اطمينان داشته باشيد
آمادگي براي آزمونهاي سخت و نفسگير مانند وکالت و ارشد تنها به خواندن بستگي ندارد بلکه شما بايد با وسوسه مطالعه منابع ديگر بجنگيد و بدانيد که مطالعه يک کتاب به صورت تسلط خيلي بهتر از مطالعه چند کتاب و مطالعه سطحي است …

و نگاهي متفاوت به منابع آزمون وکالت  کانون وکلاي دادگستري

حقوق مدني:

جزوه حقوق مدني دکتر شهبازي و کتاب حقوق مدني در نظم کنوني دکتر کاتوزيان
تست :کتاب تست حقوق مدني دکتر شهبازي

حقوق تجارت:

کتاب حقوق تجارت دورانديشان و کتاب حقوق تجارت در نظم کنوني دکتر دمرچيلي
تست:کتاب تست حقوق تجارت آقاي رضا شکري

آيين دادرسي مدني:

سه جلد جزوه دکتر مقصود پور(اين جزوه در انتشارات دانشکده حقوق دانشگاه آزاد مشهد موجود است)
کتابچه قانون آيين دادرسي مدني
تست:کتاب تست آيين دادرسي مدني آقاي کمالوند

اصول استنباط:

کتاب راهنماي اصول فقه انتشارات طرح نوين انديشه
تست:کتاب تست اصول فقه دکتر شهبازي

حقوق جزاي عمومي:

کتاب حقوق جزاي عمومي دکتر نوربها
مطالعه عميق و دقيق 62 ماده ابتدايي قانون مجازات اسلامي
تست: کتاب ساده ساز حقوق جزاي عمومي

حقوق جزاي اختصاصي:

در مورد حقوق جزاي اختصاصي من تا به حال کتاب مفيد و خلاصه اي پيدا نکرده ام.کتابچه حقوق جزاي اختصاصي دورانديشان را تهيه کنيد ولي بدانيد که کامل نيست و ناچار بايد مواد قانوني را موشکافي کنيد و خود يک به يک بررسي کنيد.

مثالي واضح در اين مورد ميزنم:ماده 700 قانون مجازات اسلامي بيان ميکند”هر کس با نظم يا نثر يا به صورت کتبي يا شفاهي کسي را هجو کند و يا هجويه را منتشر نمايد به حبس از يک تا شش ماه محکوم ميشود”
خب من توضيحات اين ماده را اينطور يادداشت ميکنم
موضوع ماده:انتشار هجويه يا هجو کردن با نظم يا نثر  يا هجو کردن به صورت کتبي وشفاهي
اين توضيح ساده اي از يک ماده قانوني بود بعضي مواد نکات ريزي دارند که اگر اين الگو را مدل خود قرار دهيد به نکات ان پي ميبريد
قانون جرايم رايانه اي و قانون اقدامات تاميني و تربيتي و قانون صدور چک

تست:کتاب ساده ساز جزاي اختصاصي

آيين دادرسي کيفري:

کتاب آيين دادرسي کيفري دکتر خالقي
تست:کتاب ساده ساز آيين دادرسي کيفري آقاي کلانتري
قانون آيين دادرسي کيفري مصوب 78 و قانون تشکيل دادگاههاي عمومي و انقلاب مصوب 81

سعي کردم در اين پست بهترينها کتابها را گلچين کنم و راههاي خطايي که خود نيز بعضا دچار ان شده ام را يادآوري کنم و يا کتابهايي که نبايد مطالعه ميکردم و مطالعه کرده ام را حذف کنم.
منابع هر درس را به همان ترتيبي که نوشته ام مطالعه فرماييد
اگر سوالي داشتيد از طريق ايميل يا کامنت گذاشتن در وبلاگ با من مطرح کنيد.

ااین برنامه را به فرمت پی دی اف میتوانید از اینجا دانلود کنید

البته حرکتهایی خوبی در این زمینه دارد صورت میگیرد …اینترنت بی سیم تقریبا دارد در دانشگاهها باب میشود و از لوازم اولیه شناخته میشود…ولی هنوز خیلی چیزها باید جا بیفتد از جمله فرهنگ استفاده از لپ تاپ در کلاسهای درس…چیزی که در کشورهای مدرن دنیا امری کاملا عادی است و دیگر از قلم و کاغذ خبری نیست…

به هر حال همیشه باید کمبودها را خود جبران کنیم …امروز  قصد دارم نرم افزاری برای گوشهایی موبایل معرفی کنم که در عین کوچکی بسیار محبوب  و کارآمد  است…

اپرا مینی نوعی مرورگر اینترنت برای گوشیهای موبایل است که علاوه بر سرعت بالا هزینه ای کمی  در هنگام استفاده از اینترنت دارد.در حالیکه اگر با مرورگر خود گوشیتان بخواهید به اینترنت کانکت شوید هزینه زیادی روی دستتان میگذارد

در کلاسهای درس هنگامی که استاد درسی میدهد شما به راحتی میتوانید در همان جا با گوشیتان از طریق این نرم افزار دوست داشتنی به اینترنت کانکت شوید و مقالات و نظریات مختلف را در اینترنت پیدا کنید…

برای دانلود این نرم افزار دوست داشتنی برای گوشیهای وبرندهای مختلف اینجا کلیک کنید

در صفحه ای که باز میشود برند گوشی خود را انتخاب و سپس مدل آن را انتخاب کنید

در نهایت نسخه اپرا مینی را دانلود کنید…دقت کنید که دو نوع مرورگر اپرا برای دانلود وجود دارد…اپرا و اپرا مینی

نسخه اپرا مینی را دانلود کنید هنگام کار با آن تفاوتهایش را متوجه میشوید …و همچنین در تنظیمات این نرم افزار گزینه Load Image  را غیر فعال کنید تا عکسها برایتان لود نشود چرا که لود شدن عکسها هزینه زیادی دارد.

اگر سوالی در مورد نحوه استفاده از این نرم افزار داشتید در قسمت  کامنتها مطرح کنید.

از خدا پرسيدم: خدايا چطور مي توان بهتر زندگي کرد؟

خدا جواب داد :گذشته ات را بدون هيچ تاسفي بپذير

با اعتماد زمان حال ات را بگذران و  بدون ترس براي آينده آماده شو

ايمان را نگهدار و  ترس را به گوشه اي انداز

شک هايت را باور نکن و  هيچگاه به باورهايت شک نکن.

این تیتر روزنامه و وبسایتهای خبری است که برای من تامل برانگیز بود.

در یکی از کشورهای اروپایی در قرون گذشته مجازات جیب بری اعدام بود و جالب اینکه بیشترین تعداد جیب بری هنگامی بود که فردی به دلیل مجازات جیب بری در حال اعدام بود و عده ای تماشاگر این اعدام بودند.

بسیاری از اساتید حقوق بارها اظهار عقیده کرده اند که تشدید مجازات نمیتواند عنصر موثری در ایجاد بازدارندگی در مجرم باشد ولی گویا آینده تنها تکرار گذشته شکست خورده است.

جالب اینکه در همین وبسایتها و روزنامه ها از قول رئیس قوه قضاییه عنوان شده است “اگر کسی اقدام به سرقت مسلحانه کند اما چیزی هم به سرقت نبرد اعدامش قطعی است”

حال آنکه همانطور که شما میدانید سرقت از جرایم مقید است نه مطلق…در حالیکه مطابق گفته های رئیس قوه قضاییه این جرم در ردیف مجازاتهای مطلق قرار میگیرد که باید دلیل این تحلیل حقوقی ! را پرسید

به هر حال همانطور که تجربه بسیاری از کشورها ثابت کرد که حتی تخفیف مجازات در کاهش جرم موثر است به شرطیکه عوامل دیگر جرم به اصطلاح جرم زدایی شود  تشدید مجازاتها بدون توجه به عوامل ایجاد کننده جرم نمیتواند در کاهش جرم موثر افتد.

امید آنکه در برخورد با جرایم دقت بیشتری شود و حداقل از نظر حقوقدانان و روانشناسان و خبرگان این امور نیز استفاده کنند امری که در بسیاری از کشورهای دنیا معمول و ابتدایی محسوب میشود نه آنکه به صرف افزایش جرمی خاص تنها در صدد افزایش مجازات برآمد .راه حلی که در اثر آن در کوتاه مدت نیز شک و تردید وجود دارد

اگر شما از افرادی هستید که به دنبال بسط و توسعه اطلاعات خود در زمینه کاریتان هستید شاید برایتان این سوال پیش آمده باشد در آن سوی آبها در کشورهای مدرن وکالت به چه صورت است؟سوالی که برای من نیز بارها و بارها پیش آمده

به جرات میتوان گفت در کشورهای توسعه یافته وکالت رنگ و بوی خاصی دارد و به طور کلی فراتر از آن چیزی است که ما در حقوق کشورمان مشاهده میکنیم است

به عنوان مثال در کشور کانادا رشته حقوق از رشته های برجسته محسوب میشود و در دانشگاههای خاص با روش و شکل شمایل خاصتر تدریس میشود

به طور کلی وکالت در کشور کانادا به این صورت است که هر فرد علاقمند به وکالت ابتدا باید در یک رشته  لیسانس گرفته…و مدرک لیسانس از هر رشته ای میتواند باشد و محدودیتی ندارد و بعد از آن فرد میتوانید در آزمون ورودی دانشکده حقوق یا به اصطلاح کانادایی ها “Law School” شرکت کند

در این آزمون سوالات به طور بسیار دقیق مطرح شده است .تستهای بسیار محتوایی…جالبتر انکه تست هوش نیز در این آزمون از جمله سوالات است

معمولا از هر 10 کانادایی شرکت کننده در این آزمون یک نفر موفق به قبولی  میشود .این آزمون سالانه یکبار برگزار میشود.

بعد از آن فرد پذیرفته شده در دانشکده حقوق 4 سال در این رشته تحصیل کرده و تنها درسهای تخصصی رشته حقوق را به طور نظری وعملی گذرانده وبعد از 4 سال بدون هیچ آزمونی به عنوان وکیل اشتغال به کار میکند.

خب حاصل این رنج و دقت چه میتواند باشد جز موفقیت؟در نظامی که حقوق کامن لا یا اصطلاحا حقوق نانوشته حکم فرماست و از کتاب قانون خبری نیست چطور یک کشور اداره میشود؟این نشان از قدرت یک نظام حقوقی نیست؟موضوعی که بارها و بارها به آن فکر کرده ام

اینجاست که باید به قول کانادایی ها گفت Success Isnot Random…موفقیت اتفاقی نیست

حال آنکه در اینطرف دنیا وکالت در کشوری به نام ایران رنگ دیگری دارد

دانشگاههای مختلف بدون توجه به نیاز جامعه شروع به پذیرش در رشته حقوق میکنند.قسمت اسفناک ماجرا آنکه حتی مکانهایی به نام دانشگاه پیام نور و فراگیر بدون آزمون اقدام به پذیرش در این رشته میکنند.

در دنیایی که نخبه های علمی بر این باورند که رشته حقوق در دانشگاههای معتبر باید تدریس شود و عملا نیز در کشورهای موفق دنیا این رشته در مهمترین دانشگاهها تدریس میشود وضع این رشته به شدت در ایران اسفناک است و نخبه های حقوقی وقتی عملا میبینند بعد از سالها زحمت و تلاش در رشته خود دیگرانی نیز به عنوان دانشجویان حقوق هستند و بین آنها در عمل تفاوتی نیست حاصل این امر جز سرخوردگی چیزی دیگری نیست.

بحث در این موضوع جای بسیار دارد و حرفهای ناگفته من در این مورد بسیارتر… تنها باید امیدوار بود که متولیان امر حتی با نگاهی گذرا به کشورهای موفق دنیا الگویی برای خود قرار دهند و بدین ترتیب به سر منزل مقصود که چیزی جز اجرای عدالت و انصاف نیست برسند

به امید آن روز…

پی نوشت:قصد من از نوشتن این پست کوچک شمردن هیچ دانشگاه و فارغ التحصیل هیچ دانشگاهی نبوده  چرا که به نظر اینجانب مهم انسان بودن و انسانیت است و بقیه صفات حول این محور میچرخد. تنها هدف بررسی مشکلات و مقایسه رشته حقوق در ایران با کشورهای پیشرفته دنیا بوده است.